بررسیِ کوتاهِ "یه کار تر و تمیز" / فریبا صدیقیم

داستان‎های این مجموعه، پر از واقعه هستند، پر از تصویر هستند، پر از فضا و شخصیت. تکنیک داستان‎ها هوشمندانه بنا شده. سیلابی از کلمات در داستان میریزد و تصویرها یکی بعد از دیگری نقش آفرینی می‎کنند. زبان داستان گاه به زیبایی در جلو رویت قد می‎کشد و از روی صفحه بلند می‌شود.

یه کار تر و تمیز، مهناز کریمی، مجموعه ۲۱ داستان کوتاه، ۱۵۱صفحه، نشر ققنوس، تهران، ۱۳۹۴

هیلا صدیقی و ذهن های خوشبین خوگرفته به قافیه / حسین نوش آذر

از دل نهضت سبز دو شاعر برآمده: محمد رضا عالی پیام و هیلا صدیقی. پیش از این عالی‌پیام را در اردیبهشت ۹۴بازداشت و راهی اوین کردند. این بار دومین شاعر شناخته شده نهضت سبز هم هنگام بازگشت به کشورش در فرودگاه «امام» بازداشت و راهی زندان شد.

من های متناقض / حركت به سوی فرديت در شعر حجم / علی آزادی

من‎های متناقض، مجموعه شعر، مجتبی ویسی، تهران، انتشارات مروارید، چاپ نخست 1391، 92 صفحه

شعرحجم و بافتار زبانیِ آن با پيشتازی يدالله رويايي دردهه‎ی چهل ظهوركرد و تثبيت شد. اكنون پس ازگذشت پنج دهه، پيروان اوهنوز نتوانسته‎اند از زير تاثيرات زباني اوخارج شوند. دربهترين حالت، نسخه بدل‎هايی هستند كه او را تكثير می‎كنند.

بررسی شعر "چهار رُویش" پرتو نوری علا / آریا فانی

بررسی‎ی صدای زنان در ادبیات فارسی، نام مقاله‎ای بود که چند سال پیش آریا فانی، در رابطه با شعر "چهار رویش"، اثر پرتو نوری‎علا، به زبان انگلیسی در نشریه "پیک"، منتشر کرد. پیوند سرا، برای گرفتن اجازه‎ی بازنشر و ترجمه این نقد به زبان فارسی، با ایشان تماس گرفت. آریا فانی ضمن موافقت، مطلب کوتاهی که نشانگر دیدگاه فعلیِ او نسبت به "صدای زنان در ادبیات فارسی" است را نیز به نقد قبلی‎ی خود افزود. متنی که در زیر می‎خوانید، ابتدا بخش افزوده شده، و سپس نقد شعر چهار رویش، به دو زبان فارسی و انگلیسی است. 

واکاوی "در جستجوی پدر" اثر استاد شهریار / اسد رخساریان

آری این روزگار پُر پیکار

با هنرمند کار دارد کار

                    منظومۀ کمال­‎ا‎لملک
پس از خواندن این شعر "در جستجوی پدر" ناگهان اندیشه ­ای در ذهن آدمی سایه می ­افکند. آن اندیشه  در حول­ وحوش تولد، زندگی و مرگ دور می زند. جا ­به­ جا در این شعر، همچون در سراسر دیوان خویش، استاد شهریار نشان میدهد که سرشار از ذخایر ذهنی و حسّی بی­ پایانی است. 

صادق هدایت و شکنجه زنان / جواد موسوی خوزستانی

موضوع محوری این گزارش که در سه قسمت عرضه می‌شود، به پرسش‌گرفتنِ تفسیر رایج در باره قصه «زنی که مردش را گم کرد» نوشته صادق هدایت است. زیرا این تفسیر مسلط - به طور قصدناشده - برداشتی خاص از قصه را در فضای ادبی ما جا انداخته که گویا زن قصه (زرین‌کلاه) از کتک‌ها و شکنجه‌های هر روزۀ شوهرش، «کیف می‌کند».

دکتر گلاس* الگوی چه نوع انسانی و چه فلسفه­ ای است؟ / اسد رخساریان

"دکتر گلاس" / اثرِ یلمار سؤدربری / برگردان سعیدِ مقدّم

"دکتر گلاس" در رمانِ یَلمار سؤدربری، کاراکتر داستانی‎ی غریبی است. از سویی او به کاراکترهای داستانی‎ی بزرگی مانندِ "مستر هاید" شبیه است و از سویی دیگر نسبتی فلسفی و فکری با الگوهای ابَرانسانیِ نیچه به‎هم می‎رساند. 

شعر امروز ایران / بررسی اشعار سارا محمدی اردهالی / شیرین کریمی

بررسی سه مجموعه شعرِ سارا محمدی اردهالی / شیرین کریمی

خواندن قسمتی از نمایشنامه ی «ژاک و اربابش» اثر میلان کوندرا، که در واقع از رمان «ژاک قضا قدری و اربابش» نوشته‌ی دیدرو اقتباس شده است، باعث شکل گیری این پرسش شد که امروز شعرِ کدام شاعران جوان بیشتر خوانده می شوند؟

نگاهی به شعر"چراپیرنمی شومِ" پرتو نوری علا / امیر کاراب

شعررا با هم بخوانیم:

چرا پیر نمی شوم؟ / گوئی زمان، نادیده‎ام گرفته است؛ /

 شنوای برهم خوردنِ بال مگس‎ام / بینای ذرّه‎ها، /

 آگاهِ آنات وُ بویای عطر آزادی. / چرا پیر نمی شوم؟  

جستاری در داستان "اَکلِ میّت" / اسد رخساریان

می­توان چنین انگاشت که اَکلِ میّت / داستان کوتاه / ناصر زراعتی، ریشه در واقعیّتی دارد که تحرّکِ نفس­گیرِ نویسنده را در نوشتنِ آن سبب شده است. این تحرّک، از شتابِ در نوشتن نشانه­‎ا‎‎ی ندارد. حادثه‎­ای که در ذهنِ نویسنده بازخوانی می­شود، از این دینامیسم برخوردار است. خواننده حس می­کند، که قلب واژه­‎های داستان تند می­‎تپد. به یقین این تپشِ قلبِ برخی از شاهدان حادثه است. نویسنده در باره‎­ی آن­ها نه حرفی می­زند، نه داوری می­کند.

چوب بر تابوتِ مُرده / چاق کردنِ دکتر خانلری به‌قیمتِ لاغر کردنِ نیما یوشیج / ناصر زراعتی

کشف و تلاشِ استاد دکتر محمّدرضا شفیعی کدکنی

کتابِ «گزیدۀ اشعارِ دکتر پرویز ناتل خانلری» از سویِ نشرِ مروارید در تهران منتشر شده است. این کتاب هنوز به دست ما نرسیده، امّا «به گزارشِ خبرنگارِ [خبرگزاریِ] مِهر»، آقای استاد دکتر محمّدرضا شفیعی کدکنی مقدّمه‌ای مفصّل بر این گزیده نگاشته‌اند که حتماً مانندِ دیگرنوشته‌هایِ استاد پُرمایه است و خواندنی و آموزنده و ارزشمند.

آخرین اعدام در برابر چشم همگان در زمان شاه / معرفی کتاب / مسعود کدخدایی

هاشمی، زکریا

آخرین اعدام، سوئد: خانه هنر و ادبیات و نشر کتاب ارزان

 چاپ اول. 1393 [2015] . 330 صفحه

چیز زیادی در بارۀ این کتاب نمی‎گویم. نباید از هیجان آن کاست! باید آن را خواند! پر از صحنه‎های عجیب است و حس کنجکاوی نمی‎گذارد آن را زمین بگذاری.

“شعر امروز ترکیه و ایران پرچمدار شعر دنیاست” / معرفی کتاب / شهزاده سمرقندی

به تازگی در ترکیه مجموعه ای از اشعار شاعران زن ایران با ترجمه هاشم خسروشاهی و با عنوان Dolunayda Kızıl Tef Çalan Kadınlar منتشر شده است. عنوان این مجموعه را می توان اینطور ترجمه کرد: “زنانی که در وقت ماه بدر به دف سرخ می کوبند”

"هنر رُمانِ" میلان کوندرا، به ترجمه تازه‌ای نیاز دارد / مهدی خلجی

اخیراً در جریان ترجمه‌ی فصل هرمان بروخ[۱] در کتاب انسان‌ها در عصر ظلمت[۲]، یادم افتاد که کوندرا در هنر رُمان[۳] به این نویسنده‌ی اتریشی اشاراتی دارد. به سراغ برگردان فارسی کتاب به قلم پرویز همایون‌پور رفتم. عباراتی در متن ترجمه‌ی فارسی غریب به چشم می‌آمد. متن اصلی فرانسه را آوردم و آن عبارات را مقایسه کردم. نگاه را کمی پیش‌تر و پس‌تر دواندم و دیدم فاصله‌ی متن فارسی با برگردانی راست و رسا بسیار است. آن‌چه از پی می‌آید، گزیده‌ای  از سنجش گذرای ترجمه‌ی فارسی با متن فرانسه است.

همه چیز از خون شروع شد / نقد کتاب خودزنی، / مسعود کدخدائی

"خودزنی" نخستین کتاب داوود آتش بیگ است. این کتاب شامل شش داستان کوتاه است که موضوع اصلی آنها “خشونت” است. داستان ها با زبانی ساده و بی دست انداز گفته میشوند و کشش لازم را دارند که تا آخر خوانده شوند.

داوود آتش بیگ همراه با سینا حشمدار سردبیران سایتی هستند به نام “ادبیات ما” که به معرفی و نقد ادبیات میپردازد.

او جوانی سی و یک ساله است، دکترای داروسازی دارد و پیش از این در نشریاتی مانند شهروند امروز،‌ تجربه و اندیشه پویا مطالبی نوشته است.

استبدادِ ادبی و زنان قصه نویس/ جواد موسوی خوزستانی

مدرسه فمینیستی: در اغلب کشورهای خاورمیانه تا دهه های پایانی قرن بیستم تفسیرهای دوبُنی و رازپردازی شده از «واقعیت»، بر آفرینش های ادبی- هنری این جوامع به وسعت حاکم بود. این منطق ثنوی (ظلمت/ نور) در تفسیر واقعیت که نهایتاَ با هدفِ هدایت «کلیت جامعه» به قله ی رستگاری (آرمانشهر)، تدوین و به تدریج مشروعیت یافته بود طبعاَ ممد حیاتِ روایت های بزرگِ تقابل با سامان سیاسی این جوامع هم محسوب می شد.

و تو را ترسی شفاف فرامی‌گیرد / نگاهی به دو اثر یوکو اوگاوا / محمدرفیع محمودیان

سطح روزمرۀ زندگی فریب دهنده است. در کوچه و خیابان، در مدرسه و اداره، زندگی روال ساده، شفاف و دلپذیر خود را دارد. رهگذاران مرتب و مؤدب، گاه خندان و گاه گرفته، به دنبال کارهای خود روانند.

رنگ های بی فرجام، ترانه های بی هنگام؛ نگاهی به "پریدن به روایت رنگ" نوشتۀ لیلا صادقی / امین حیدری

در پریدن به روایت رنگ سیاست اخته است: در حد یک کنش مبهم و بی‌دلیل و بی‌منطق؛ در توقف یک نمایشگاه نقاشی. چرا باید همدردی کنیم؟ چرا با یک هیچِ کامل باید همذات پنداری کنیم؟ چه شده؟ سر و ته کجاست؟

آن چه شاملو را شاملو کرد / نقد و بررسی / مهرداد فلاح

برای پی بردن به نقش و جایگاه شاملو، در شعر و فرهنگ معاصر ایران، کافی است لحظه­ ای در ذهنِ مان، با فرض این که شاملویی وجود نداشته، تمامی شعرها، ترجمه­ ها و دیگر آثار فرهنگی او را پاک کنیم.
می­ بینید که خلاء عظیمی شکل می­ گیرد که پر کردنش ممکن نیست. هم­چنین، بدون وجود این آثار، محال است بسیاری از تحولات بعدی را که در شعر ما اتفاق افتاد، درک کرد.

آنتيگون در تهران، چهار زن عليه دروغ‌های جامعه ايران عصيان می‌کنند / مقاله در فيگارو / ترجمه فواد روستايی

آيا اين صرفاً تصادفی است؟ چهار زن‌اند که می‌نويسند و با توسل به داستان‌نويسی به تبيين و تشريح اسکيزوفرنی‌ای می‌پردازند که وطن‌شان قربانی آن شده است. کشوری که در آن آزادی بيان وجود ندارد اما زيستن در آن به شرط دروغ‌گوئی ممکن است.